Trong bối cảnh cả thế giới đang chìm trong bệnh dịch và chiến tranh – Khoa học và Đức tin lại một lần nữa rơi vào thế xung đột. Câu hỏi muôn thuở về cái thiện và cái ác, cũng như vai trò của Thiên Chúa trong cuộc sống, lại hiện hữu trong tâm trí nhiều người khi các cơ sở tôn giáo buộc phải tạm cửa để đảm bảo an toàn.
Chính giữa chuỗi ngày cách ly xã hội ấy, cuốn sách The Devil is Afraid of Me: The Life and Works of the World’s Most Famous Exorcist (tạm dịch: Ác Quỷ Phải Khiếp Sợ Tôi: Cuộc Đời và Sự Nghiệp của Vị Linh Mục Trừ Tà Nổi Tiếng Nhất Thế Giới) đã chính thức lên kệ. Phần lớn chúng ta thường hình dung về cuộc chiến giữa thiện và ác qua lăng kính điện ảnh Hollywood, tiêu biểu là bộ phim kinh điển The Exorcist (Quỷ Ám) ra mắt năm 1973. Thế nhưng, cuốn sách này khẳng định rằng: cuộc chiến chống lại quỷ Satan không phải là chuyện có thể xem nhẹ, càng không giống như một buổi chiều ngồi nhà xem phim kinh dị dịp Halloween.
Được xuất bản lần đầu bằng tiếng Ý và nay đã có bản tiếng Anh, cuốn sách kể lại chi tiết cuộc đời và những trải nghiệm của Cha Gabriele Amorth – một linh mục Công giáo đã thực hiện vô số ca trừ tà trong suốt cuộc đời mình. Do người đồng nghiệp Marcello Stanzione biên soạn, tác phẩm đi sâu vào những ca quỷ ám chấn động nhất mà Cha Amorth từng đối mặt. Tuy bản dịch tiếng Anh đôi chỗ vẫn còn hơi cứng nhắc, đây vẫn là một cuốn sách buộc độc giả phải bước vào thế giới siêu nhiên và thấu hiểu rằng cuộc chiến chống lại cái ác có thể mang vô vàn hình hài khác nhau.
Theo nội dung cuốn sách, Cha Amorth khẳng định ngài đã tiến hành khoảng 100.000 ca trừ tà trong suốt 30 năm trước khi qua đời vào năm 2016 ở tuổi 91. Nhận được sự kính trọng sâu sắc tại Ý, Amorth có lẽ là vị linh mục trừ tà nổi tiếng nhất thế giới, nhưng ngài không hề đơn độc. Hiện có khoảng 200 linh mục trên khắp toàn cầu được giao trọng trách đối đầu với ma quỷ, dưới sự cho phép của các giám mục giáo phận địa phương. Cha Amorth nổi bật hơn cả nhờ làm việc tại Rome và thu hút sự chú ý của công chúng qua những cuốn sách, cũng như vô số lần xuất hiện trên truyền hình và đài phát thanh.
Cha Amorth từng lãnh đạo Hiệp hội Trừ tà Quốc tế (International Association of Exorcists), một tổ chức do nhóm các linh mục thành lập năm 1990 và được Vatican chính thức ban phước, công nhận vào năm 2014. Cuốn sách nhấn mạnh việc ngài đã dành trọn vẹn cả cuộc đời để chiến đấu với các thế lực huyền bí và cách Giáo hội trang bị để chống lại những thế lực này. Ngược lại, Vatican thường tỏ ra khá dè dặt khi nhắc đến vấn đề trừ tà. Năm 2000, Vatican từng từ chối gọi cuộc gặp gỡ giữa cố Giáo hoàng John Paul II và một thiếu nữ bất ổn tâm lý là một buổi trừ tà – điều mà Cha Amorth đã khẳng định trong nhiều cuộc phỏng vấn với báo chí Ý.
Vậy trừ tà thực chất là gì? Trong truyền thống Công giáo, trừ tà là một nghi thức tâm linh nhằm trục xuất ma quỷ khỏi một người hoặc một địa điểm bị cho là đang bị ám. Những linh mục được tấn phong và đào tạo chuyên sâu về lĩnh vực này, như Cha Amorth, sẽ thực hiện các nghi thức phức tạp, nhân danh Thiên Chúa để buộc các ác linh phải rời đi. Trong buổi lễ, ngoài việc lần hạt Mân Côi, vị linh mục còn đọc kinh cầu xin Thánh Michael Tổng Lãnh Thiên Thần bảo vệ khỏi Satan và các Thiên thần Sa ngã – lời cầu nguyện được cho là của Giáo hoàng Leo X từ đầu thế kỷ 16. Những năm gần đây, số lượng người trên thế giới tìm đến Nghi thức Trừ tà đang có xu hướng tăng lên.
Tất cả những điều này nghe có vẻ giống hệt kịch bản của một bộ phim kinh dị, một phần cũng bởi các bộ phim trừ tà thập niên 1970 – 1980 đã biến chủ đề này thành một phần của văn hóa đại chúng. Bộ phim gốc, chuyển thể từ tiểu thuyết năm 1971 của nhà văn William Peter Blatty, kể chi tiết về vụ quỷ ám của cô bé 11 tuổi Regan MacNeil và hai vị linh mục nỗ lực trục xuất con quỷ.
Bản thân cuốn tiểu thuyết cũng rất đáng đọc, được lấy cảm hứng từ một vụ quỷ ám và trừ tà có thật xảy ra vào năm 1949 tại Maryland, sự việc mà tác giả Blatty nghe được khi còn là sinh viên tại Đại học Georgetown. Với những ai từng xem phim, trường Đại học Georgetown của Dòng Tên nằm ở Washington, D.C., đã được chọn làm một bối cảnh nổi bật trong câu chuyện.
Giới khoa học không công nhận “quỷ ám” là một hiện tượng có thật. Họ giải thích những trường hợp này là do bệnh nhân mắc phải các chứng rối loạn tâm lý hoặc thể chất, chẳng hạn như chứng rối loạn phân ly (hysteria), hội chứng Tourette, động kinh, hay tâm thần phân liệt.
Tuy nhiên, trong bộ phim tài liệu The Devil and Father Amorth (Ác quỷ và Cha Amorth) ra mắt năm 2018, đạo diễn William Friedkin đã ghi hình Cha Amorth khi ngài đang thực hiện một ca trừ tà thực sự trên một người phụ nữ tên Cristina. Thước phim ấy mang lại cảm giác rợn gáy không kém gì cuốn sách mới này.
Trong một cuộc chạm trán đặc biệt đáng sợ vào năm 1997, Cha Amorth tin rằng ngài đã giáp mặt với chính Satan. Người đàn ông bị ám, được xác định là một nông dân sống ở ngoại ô Rome, bắt đầu buông lời lăng mạ ngài bằng tiếng Anh – dù anh ta trước đó chỉ biết nói tiếng Ý.
Khi Cha Amorth bắt đầu đọc kinh bằng tiếng Latinh, người đàn ông bỗng trở nên im lặng một cách rợn người. “Nhưng rồi, giữa những tiếng la hét và gầm rú, con quỷ bùng lên và nhìn thẳng vào ngài, nước dãi trào ra từ miệng chàng trai trẻ,” tác giả Stanzione viết.
“Dù ngươi là ai và những kẻ đồng bọn đang nhập vào người tôi tớ này của Thiên Chúa… Ta truyền lệnh cho ngươi: Hãy xưng tên, ngày và giờ ngươi bị nguyền rủa,” Cha Amorth ra lệnh cho con quỷ.
Nó đáp lời: “Ta là Lucifer.”
Stanzione kể rằng Cha Amorth đã sững sờ và “không ngờ lại nhận được một câu trả lời đáng sợ đến vậy.” Khi ngài tiếp tục lớn tiếng cầu nguyện, người đàn ông “lại bắt đầu gào thét, con quỷ làm anh ta vặn ngược đầu lại và đôi mắt trợn ngược. Anh ta giữ nguyên tư thế uốn cong lưng như vậy suốt mười lăm phút đồng hồ.”
Cuối cùng, con quỷ cũng phải nhận thua và rời khỏi cơ thể người đàn ông. Với Cha Amorth, đó là một ca trừ tà thành công nữa. Còn với tất cả chúng ta, đó là một câu chuyện về cuộc chiến giữa thiện và ác, nghe có vẻ khó tin – nhưng nó cũng thức tỉnh chúng ta về một cuộc chiến bất tận trong đời sống, một cuộc chiến mà đôi khi vượt quá tầm hiểu biết thông thường của con người.
