Phải chăng các Thiên thần có Thân xác Kết hợp với mình theo Bản tính? Không có, theo Thánh Aquinas thì không có, như vậy cũng không có Thân xác Quỷ ma theo bản tính của chúng. Như vậy chúng ta đã nhìn thấy cái gì? Dáng hình gì của Quỷ ma từ cổ xưa đến giờ?
Vấn nạn 1: Dường như các thiên thần có thân xác kết hợp với mình theo bản tính. Vì Origen nói (Peri Archon i): “Đó là thuộc tính của riêng Thiên Chúa – nghĩa là thuộc về Chúa Cha, Chúa Con và Chúa Thánh Thần, như một đặc tính của bản thể, rằng Ngài được hiểu là hiện hữu mà không có bất kỳ bản thể vật chất nào và không có bất kỳ sự đồng hành nào của những phụ thể hữu hình.” Thánh Bernard cũng nói tương tự (Hom. vi. super Cant.): “Chúng ta hãy quy tính chất vô hình cho một mình Thiên Chúa, cũng như chúng ta quy tính bất tử cho Ngài, Đấng mà bản tính của riêng Ngài, không vì chính mình hay vì bất cứ điều gì khác, cần đến sự trợ giúp của bất kỳ cơ quan thân xác nào. Nhưng rõ ràng là mọi thần linh thụ tạo đều cần đến bản thể thân xác.” Thánh Augustine cũng nói (Gen. ad lit. iii): “Các ma quỷ được gọi là những động vật của không khí bởi vì bản tính của chúng gần giống với các thân thể thuộc về khí quyển.” Nhưng bản tính của ma quỷ và thiên thần là như nhau. Vì vậy, các thiên thần có thân xác kết hợp với mình theo bản tính.1
Vấn nạn 2: Hơn nữa, Thánh Gregory (Hom. x in Ev.) gọi thiên thần là một động vật có lý trí. Nhưng mọi động vật đều được cấu tạo bởi xác và hồn. Vì vậy, các thiên thần có thân xác kết hợp với mình theo bản tính.
Vấn nạn 3: Hơn nữa, sự sống nơi các thiên thần thì hoàn hảo hơn nơi các linh hồn. Nhưng linh hồn không chỉ sống, mà còn ban sự sống cho thân xác. Vì vậy, các thiên thần làm cho các thân xác sống động, là những thân xác kết hợp với họ theo bản tính.
Ngược lại, Dionysius nói (Div. Nom. iv) rằng “các thiên thần được hiểu là vô hình.”2
Tôi trả lời rằng, Các thiên thần không có thân xác kết hợp với mình theo bản tính.3 Vì bất cứ điều gì thuộc về một bản tính như một phụ thể (accident) thì không được tìm thấy một cách phổ quát trong bản tính đó; ví dụ, việc có đôi cánh, vì không thuộc về yếu tính của động vật, nên không thuộc về mọi loài động vật. Vì hành vi thấu hiểu không phải là hành vi của thân xác, cũng không phải của bất kỳ năng lực thể lý nào, như sẽ được trình bày sau (Q. 75, A. 2), nên suy ra rằng việc có một thân xác kết hợp với mình không thuộc về bản tính của một bản thể trí năng (intellectual substance); nhưng đó là điều phụ thuộc đối với một số bản thể trí năng vì một lý do khác.
Cũng vậy, việc kết hợp với thân xác thuộc về linh hồn con người, bởi vì linh hồn thì bất toàn và hiện hữu ở thế tiềm năng trong giống (genus) của các bản thể trí năng, không có sự viên mãn của tri thức trong chính bản tính mình, nhưng phải thu nhận tri thức từ các sự vật khả giác thông qua các giác quan thân xác, như sẽ được giải thích sau (Q. 84, A. 6; Q. 89, A. 1). Mà bất cứ khi nào chúng ta thấy điều gì bất toàn trong bất kỳ giống nào, chúng ta phải giả định trước một điều gì đó hoàn hảo trong giống ấy. Do đó, trong bản tính trí tuệ, có những bản thể trí năng hoàn hảo, không cần phải thu nhận tri thức từ các sự vật khả giác. Vì thế, không phải tất cả các bản thể trí năng đều kết hợp với thân xác; nhưng một số hoàn toàn tách biệt khỏi thân xác, và chúng ta gọi các đấng ấy là những thiên thần.
Giải đáp Vấn nạn 1: Như đã nói ở trên (Q. 50, A. 1), quan điểm của một số người cho rằng mọi hữu thể đều là thân xác; và do đó, một số người dường như đã nghĩ rằng không có bản thể vô hình nào hiện hữu ngoại trừ khi kết hợp với thân xác; thậm chí nhiều đến mức một số người còn cho rằng Thiên Chúa là linh hồn của thế giới, như Thánh Augustine cho chúng ta biết (De Civ. Dei vii). Vì điều này trái ngược với Đức tin Công giáo, vốn xác quyết rằng Thiên Chúa được tôn cao trên mọi sự, theo Tv. 8:2: “Sự oai phong trong Ngài vượt quá các tầng trời“; Origen, tuy từ chối nói điều như vậy về Thiên Chúa, nhưng đã theo quan điểm trên của những người khác liên quan đến các bản thể khác; ông đã bị lầm lạc ở điểm này cũng như ở nhiều điểm khác, do đi theo quan điểm của các triết gia cổ đại.
Câu nói của Thánh Bernard có thể được giải thích là thần linh thụ tạo cần một công cụ thân xác nào đó, cái không kết hợp với nó theo bản tính, nhưng được mặc lấy (assumed) cho một mục đích nào đó, như sẽ được giải thích (A. 2). Thánh Augustine nói, không phải như xác quyết một sự thật, mà chỉ sử dụng quan điểm của phái Platon, những người chủ trương rằng có một số động vật thuộc khí quyển mà họ gọi là ma quỷ (demons).
Giải đáp Vấn nạn 2: Thánh Gregory gọi thiên thần là một động vật có lý trí theo nghĩa ẩn dụ, dựa trên sự tương đồng với bản tính lý trí.
Giải đáp Vấn nạn 3: Ban sự sống một cách hữu hiệu (effectively) là một sự hoàn hảo xét theo nghĩa tuyệt đối; do đó điều này thuộc về Thiên Chúa, như có chép (1 Vua 2:6): “Đức Chúa giết chết, và làm cho sống lại.” Nhưng ban sự sống theo mô thể (formally) thì thuộc về một bản thể vốn là một phần của một bản tính nào đó, và không có trọn vẹn bản tính của loài ở trong chính mình. Do đó, một bản thể trí năng không kết hợp với thân xác thì hoàn hảo hơn một bản thể kết hợp với thân xác.
- Tại vấn nạn này các Thánh mô tả Quỷ ma có thể xác theo bản tính, nên Thiên thần cũng giống vậy? Nhưng tôi nghĩ rằng đây là cách các Thánh ẩn dụ cho… ↩︎
- Tôi đồng ý rằng Thiên thần là vô hình, vì sự vô hình sẽ thực hiện quyền năng của Thiên Chúa tốt nhất. ↩︎
- Đồng nghĩa này, Quỷ ma cũng không có thân xác theo bản tính, do đó sẽ không có hình thù quỷ dị như trong nghệ thuật. ↩︎