Don Marquis là một triết gia vô thần, được biết đến nhiều nhất với lập luận chống lại sự phá thai, một lập luận hoàn toàn không dựa vào tôn giáo, linh hồn hay Đức Chúa Trời. Vậy, Marquis đã suy luận như thế nào để đi đến kết luận của mình?
Ông bắt đầu với cơ sở chung giữa những người ủng hộ quyền lựa chọn (pro-choice) và những người ủng hộ sự sống (pro-life). Nếu ai đó giết bạn hoặc tôi ngay bây giờ, người đó đang làm điều sai trái. Điều gì khiến cho việc giết bạn hoặc tôi là sai?
Nếu bạn hoặc tôi bị giết hôm nay, điều đó không lấy đi những điều tốt đẹp chúng ta đã tận hưởng hôm qua: tình bạn chúng ta đã chia sẻ, kiến thức chúng ta đã học và vẻ đẹp chúng ta đã thưởng thức. Nhưng nếu bạn hoặc tôi bị giết hôm nay, chúng ta bị tước đoạt những tình bạn mà lẽ ra chúng ta có thể tận hưởng, kiến thức lẽ ra có thể lĩnh hội, và vẻ đẹp lẽ ra có thể trải nghiệm trong tương lai. Vì vậy, giết bạn hoặc tôi là sai vì hành động đó tước đi cơ hội tận hưởng những điều tốt đẹp trong tương lai của chúng ta. Nói cách khác, một lý do khiến việc giết người là sai trái là vì nó tước đoạt của một cá nhân một “tương lai giống như của chúng ta” (future-like-ours).
Cũng vậy, nếu một đứa trẻ sơ sinh bị giết, bé bị tước đoạt những tình bạn mà bé sẽ hình thành, kiến thức bé sẽ học, vẻ đẹp bé sẽ trải nghiệm. Bé sẽ không thể đùa giỡn với bạn bè, không thể thành thạo những cú sút phạt đền trong bóng đá, và sẽ không trở thành một người cha. Tội giết trẻ sơ sinh là sai vì nó tước đi cơ hội có được một tương lai giá trị của một cá nhân.
Nhưng điều tương tự cũng đúng với một con người bị tước đoạt sự sống trước khi chào đời. Cô bé sẽ không tốt nghiệp mẫu giáo, sẽ không có nụ hôn đầu đời, và sẽ không thể học nhu thuật. Phá thai là sai vì nó tước đi cơ hội có được một “tương lai giống như của chúng ta” của một cá nhân.
Một sự phản đối được đưa ra đối với lập luận của Marquis là: lập luận này không chỉ cho thấy việc giết trẻ sơ sinh và phá thai là sai, mà việc tránh thai cũng là sai. Kết luận này có thể không gây phiền lòng cho những người nghĩ rằng tránh thai là sai, nhưng nó sẽ gây rắc rối cho những người ủng hộ việc tránh thai. Vì vậy, nếu bạn nghĩ rằng đôi khi việc tránh thai là được phép, thì bạn cũng nên bác bỏ lập luận về “tương lai giống như của chúng ta” của Marquis.
Tuy nhiên, Marquis chỉ ra rằng lập luận về “tương lai giống như của chúng ta” không ngụ ý rằng tránh thai là không được phép. Tránh thai là gì? Đó là bất kỳ hành động nào trước, trong hoặc sau hành vi tình dục nhằm làm cho hành vi đó không dẫn đến sinh sản. Như tên gọi của nó (trong tiếng Anh), contra-ception hành động chống lại sự thụ thai. Nhưng cho đến khi một con người được thụ thai, không có cá nhân mới nào hiện hữu. Nếu không có cá nhân mới nào hiện hữu, thì không có cá nhân nào bị tước đoạt “tương lai giống như của chúng ta“. Tiền đề trong lập luận của Marquis là: thật sai trái khi tước đoạt “tương lai giống như của chúng ta” của một cá nhân; ông không cho rằng việc không đưa một cá nhân vào sự hiện hữu là sai. Chúng ta không có bổn phận phải tạo ra càng nhiều cá nhân con người càng tốt. Do đó, không có sự mâu thuẫn nào khi cho rằng việc tránh thai là được phép, đồng thời việc tước đoạt cơ hội có “tương lai giống như của chúng ta” của một cá nhân là sai trái. Nói cách khác, ngay cả khi bạn cho rằng tránh thai là được phép, đó không phải là cơ sở để bác bỏ lập luận về “tương lai giống như của chúng ta” nhằm chống lại việc phá thai.
Một sự phản đối khác đối với lập luận “tương lai giống như của chúng ta” là: có lẽ cá nhân đang được đề cập sẽ có một tương lai tồi tệ. Thật vậy, có thể xảy ra trường hợp trẻ sơ sinh hoặc con người trong tử cung sẽ có một tương lai thực sự rất tồi tệ. Họ có thể kết thúc bằng việc lang thang trên phố, vô gia cư, nghiện ngập và không có bạn bè.
Nhưng điều tương tự cũng đúng với bạn và tôi. Điều gì sẽ xảy ra với chúng ta trong mười năm tới? Có ai biết chắc chắn rằng chúng ta sẽ không lang thang trên phố, vô gia cư, nghiện ngập và không bạn bè không? Nhưng khả năng chúng ta có thể có một tương lai tồi tệ không thay đổi thực tế rằng việc giết bạn hoặc tôi ngay bây giờ là sai trái.
Hơn nữa, chẳng phải giết người vô gia cư, người nghiện ngập và người không bạn bè là sai sao? Đúng vậy, nếu chúng ta giết họ hôm nay, chúng ta sẽ ngăn chặn sự đau khổ của họ vào ngày mai, nhưng việc giết họ vẫn là sai. Nếu chúng ta có lòng thương xót đối với những người đau khổ, chúng ta nên cố gắng chấm dứt sự đau khổ của họ, chứ không phải tiêu diệt những người đang đau khổ.
Vì vậy, thật sai trái khi tước đoạt cơ hội có được một tương lai giá trị của một cá nhân. Và nếu giết bạn hoặc tôi là sai vì việc đó tước đi cơ hội có được một tương lai giá trị của chúng ta, thì việc giết một đứa trẻ sơ sinh hoặc một con người đang ở trong tử cung cũng là sai. Thực tế, chúng ta không biết chắc chắn về tương lai của họ và cũng không biết chắc chắn về tương lai của chính mình. Bởi vì, như Yogi Berra từng nói đùa: “Thật khó để đưa ra dự đoán, đặc biệt là về tương lai.”
Việc phá thai là sai trái hoàn toàn, vì chúng ta đang cố gắng tiêu diệt một tạo vật của Thiên Chúa, không phải của riêng ta nữa. Nhưng việc tránh thai thì sao? Đúng là chúng ta an toàn hơn một chút khi không “giết một ai” cả, nhưng như vậy sẽ hình thành nên cảm xúc say mê tình dục, chính điều này sẽ giết chết bạn. Bạn càng nuông chiều cảm xúc, bạn càng vô vọng tìm đường thoát khỏi nó.
